Zapotrzebowanie na witaminę D w okresie ciąży

W wielu publikacjach dla kobiet w ciąży i mam karmiących, żelazo i kwas foliowy wskazywane są jako dwa niezbędne składniki do prawidłowego rozwoju dziecka w czasie ciąży i w okresie karmienia piersią. Rzadko natomiast wspomina się o witaminie D jej właściwościach i kluczowej roli w diecie kobiety ciężarnej i karmiącej. Niedobory witaminy D występują u 100% nowonarodzonych dzieci, co sugeruje, że każda kobieta w ciąży powinna zwrócić szczególną uwagę na odpowiednią zawartość tej witaminy w swojej diecie.

Rola witaminy D

Witamina D jest niezbędna do prawidłowego rozwoju i funkcjonowania układu kostnego zarówno u dziecka jak i u kobiety, dodatkowo wzmacnia kości ułatwiając wchłanianie wapnia z jelit. Pełni również istotną funkcję w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego oraz bierze udział w regulacji wydzielania hormonu przytarczyc odpowiedzialnego za gospodarkę wapniowo - fosforanową w organizmie. Witamina D wykazuje działanie plejotropowe, wpływa na 300 genów, co stanowi 3% ludzkiego genomu. Dłuższy niedobór witaminy tej w organizmie może przyczynić się po powstania chorób nowotworowych, miażdżycy czy nawet cukrzycy.

Źródła witaminy D

Witamina D powstaje w skórze pod wpływem promieni słonecznych, dlatego też jej poziom jest uzależniony od ekspozycji naszego ciała na słońce. Należy pamiętać, iż stosowanie kremów przeciwsłonecznych z filtrem skutecznie uniemożliwia syntezę witaminy D w skórze. Dodatkowym źródłem witaminy D są niektóre produkty spożywcze takie jak tłuste ryby morskie: węgorz, śledź, łosoś, tuńczyk czy makrela. Podczas smażenia ryb zmniejsza się w nich ilość witaminy D o około połowę, natomiast pieczenie nie wpływa destrukcyjnie na zawartość witaminy D w rybach.

Niedobór witaminy D w ciąży

Niedobór witaminy D w ciąży zwiększa u kobiet ciężarnych ryzyko cukrzycy, rzucawki ciążowej czyli zatrucia ciążowego oraz bakteryjnego zapalenia pochwy.

Witamina D ułatwia wchłanianie wapnia przez organizm, co przekłada się na mniejsze ryzyko wystąpienia osteoporozy u kobiet w ciąży i karmiących. Zalecane jest aby lekarz prowadzący, w czasie ciąży, monitorował stężenie witaminy D we krwi u kobiety, a decyzja o ewentualnym podawaniu preparatów witaminy D ciężarnej powinna być podejmowana indywidualnie, na podstawie wyniku tych badań.

Zalecane dawki dla kobiet ciężarnych oraz karmiących

Jeżeli kobieta nie ma możliwości ekspozycji na słońce lub spożycie ryb jest w diecie na niskim poziomie wskazana jest suplementacja witaminy D. Przed przystąpieniem do jej suplementacji niezbędna jest konsultacja z lekarzem prowadzącym, który zaleci badanie sprawdzające jej odpowiedni poziom we krwi i ustali indywidualnie odpowiednią dawkę.

Według najnowszych wytycznych zalecana dawka od drugiego trymestru ciąży jak i dla kobiet karmiących to 800 – 1000IU/d.

Zalecane dawki dla noworodków

Suplementacja noworodków witaminą D zależy od sposobu karmienia niemowlaka. Wyróżniamy dwa rodzaje karmienia niemowląt naturalne piersią oraz sztuczne mlekiem modyfikowanym. Niemowlęta karmione naturalnie piersią matki powinny otrzymywać 400IU/d witaminy D, ponieważ mleko matki zawiera niedostateczne ilości tej witaminy. Natomiast niemowlęta karmione mlekiem modyfikowanym często nie wymagają suplementacji, ponieważ otrzymują witaminę D wraz z mleczną mieszanką. Odpowiednią ilość tej witaminy otrzymają przy spożyciu dziennie 1000ml mleka początkowego i ok. 700 – 800m mleka następnego.

Mam nadzieję, że po przeczytaniu tego artykuły wszystkie przyszłe mamy jak i te obecne, wzbogacą swoją dietę o ryby szczególnie te tłuste. Tłuste ryby to nie tylko doskonałe źródło witaminy D, ale również kwasów tłuszczowych omega – 3, które to odpowiadają za prawidłową pracę mózgu oraz wpływają korzystnie na układ nerwowy. Dzięki rybom Twoje dziecko będzie zdrowe i mądre. Kąpiele słoneczne kobiet ciężarnych i karmiących również będą miały zbawienny wpływ na absorbcje witaminy D. Pamiętaj jednak aby opalać się z umiarem. Jak widzisz zapewnianie odpowiedniego poziomu witaminy D w organizmie może należeć do jednej z najprzyjemniejszych czynności w trakcie ciąży i w okresie karmienia.

Aneta Łańcuchowska,

Dietetyk, Poradnia Dietetyczna „hälsa”

www.halsa.pl